اطلاع رسانی > اخبار >
.: اخبار

حلقه معرفتي صالحين اساتيد: رسالت اساتید از دیدگاه اسلام

در ادامه سلسله جلسات حلقه¬هاي صالحين، جلسه كانون بسيج اساتيد دانشكده كشاورزي دانشگاه شيراز با عنوان " رسالت اساتید از دیدگاه اسلام " با سخنرانی حجت الاسلام مرادی امام جمعه شهرک های غرب شیراز همراه با پرسش و پاسخ در تاریخ 14 آبان 1396 در اتاق شورای دانشکده کشاورزی برگزار شد.
در ادامه چکیده ای از مباحث ایشان آمده است:

در قرآن بعد از صحبت درباره خدا و جهاد، بیشترین آیات در مورد علم و علم­آموزی و اهمیت آن است و نزدیک 4000 حدیث داریم. جایگاه علم آنقدر بالا است که خداوند می­فرماید که ئوت الحکمه من یشاء یعنی خدا حکمت و علم را به هر که بخواهد می­دهد. پیشرفت در دنیا و آخرت به خاطر داشتن علم است. حضرت رسول (ص) می‏فرمایند موحد بودن مردم به خاطر علم و دانش است و خیر دنیا و آخرت در سایه علم و شر دنیا و آخرت هم در سایه جهل و نادانی است.

در احادیث آمده که زندگی لذت و نشاط ندارد جز برای 2 دسته:

1- استادی که شاگردانش از او حرف شنوی دارند.

2- دانشجویی که خودش را برای فراگیری آماده کرده است.

امام صادق (ع) می‏فرمایند مردم از خواب که بیدار می­شوند 3 مسیر را طی می­کنند:

1- عالم و دانشمند که به تدریس مشغول اند.

2- دانشجویی که کسب فیض می­کند.

3- بقیه مردم، که مثل کف روی آب هستند (یعنی در تاریخ گم می­شوند)

از حضرت علی (ع) نقل شده است که هر کشوری که تخصص و فن­آوری داشت در قله است و هر کس نباشد توسری خور است.

مشکلاتی که آمریکا با ما دارد بیشتر به خاطر جایگاه فن­آوری علمی کشور است.

مساله مهم در رابطه با علم و تخصص، این است که که در کنار علم و فن­آوری باید اخلاق و انسانیت هم باشد وگرنه دنیا را به آتش می­کشد که امروزه در برخی کشورها می بینیم سلاح های عظیمی وجود دارد که چون اخلاق در کار نیست دنیا را به اتش کشیده اند و از طرف دیگر اگر علم نباشد و تحجر رخ خواهد داد.

بنابراین علمی می­خواهیم که استعدادها را شکوفا کند و تاکید اسلام بر همچنین علمی است. یعنی علم همراه با اخلاق و تعهد.

در روایات آمده است که "یک دانشمند فرهیخته ارزش آن 70000 بار بالاتر از کسی که فقط در مسجد نماز می­خواند و علم ندارد".

پیامبر (ص) می‏فرمایند من به عنوان یک معلم مبعوث شدم و نیز می‏فرمایند "بهترن افراد، که روی زمین راه می­روند معلمان هستند" چراکه این­ها ارزش­ها را به نسل­ها منتقل می­کنند حضرت رسول (ص) دعا می­کنند خدایا عمر این دانشمندان را طولانی کن و به مالشان برکت ده  که بتوانند معیشتشان را تامین کنند.

امام صادق (ع) می‏فرمایند سه طایفه هستند که هر کس به آن­ها بی­ادبی کند حقیقتا منافق است:

1- رهبر عادل و بیدار و مجتهد

2- استاد دلسوزی که می­خواهد خدمت بکند.

3- کسی که یک عمر خدا را عبادت کرده و دلسوز بوده و امر به معروف و نهی از منکر کرده است.

حتی در نشست و برخاست هم باید حرمت معلم را داشت همانگونه که  در روایات آمده است که جلوی پدر و مادر و معلم باید برخاست و احترام کرد و جای خود را در مجلسی که ایشان وارد می شوند به آنها بدهید ولو این که امیرباشی  و در بالاترین مرتبه.

حضرت علی (ع) علوم را 4 بخش کرده­اند:

1- ادبیات برای داشتن قدرت منطق و انتقال مفهوم      2- علم نجوم برای شناسایی تقویم   3- علم ادیان

4- علم ابدان برای صحت و سلامتی بدن.

حضرت علی (ع) بالاترین نعمت را برای انسان سلامتی برشمرده اند.

به نظر میرسد یک جامعه سالم و فرد سالم باید به  4 تا «ت» توجه داشته باشد: تنفس- تغذیه- تحرک- تنش که پس از هوای سالم غذای سالم بسیار مهم است و گفته شده که آنقدر که غذاها آدم کشته است شمشیرها آدم نکشته است. از این رو غذای سالم باید از مزرعه تا سفره برسد.

مقدس­ترین، حلال­ترین و شیرین­ترین شغل­ها، شغل کشاوری است. حتی حدیث داریم که هیچ پیغمبری نیامده جز اینکه

کشاورز بوده و یا بخشی از عمر خود را کشاورزی کرده است. حضرت آدم کشاورزی را شروع کرده­اند .

در حدیث آمده که کشاورزان گنج­های پنهان جامعه هستند و نیز روایت شده است که "الزراعه هو کیمیاء  الاکبر (کشاورزی کیمیای اکبر ست)".  الان هر کشوری که کشاورزی پیشرفته ای داشته باشد آن کشور پیشرفته است.  بعد از کشاورزی، دامداری رتبه بعدی اهمیت را دارد.

یکی از مسایل مهم امروزی تولید غذای سالم است. در گذشته سموم و کود به میزان امروزی نبود و غذا سالم بود ولی امرزوه استفاده بی رویه و ناآگاهانه از کود و سم تولید غذای سالم را با مشکل روبرو کرده است که باید ارگانهای مسوول مانند  جهاد کشاورزی برای آن چاره جویی کنند. ازطرفی ضایعات کشاورزی ما هم زیاد است که باید به آن توجه شود.

ایشان در ادامه به وظایف استاد و شاگرد پرداختند  و  اشاره کردند که

اولین وظیفه استاد نظم است و در درجه بعد احترام به دانشجو و تشویق او، چرا که همه­ی انسان­ها ذاتا تکریم­پذیر و انتقاد گریز هستند هرچند افراد از انتقاد سازنده استقبال می­کنند.حضرت علی (ع) می‏فرمایند هر کس من انتقاد کند به من هدیه داده است.مساله دیگری که استاد باید رعایت کند عدالت در رفتار با دانشجوها و حتی در نگاه به دانشجوها است ضمن اینکه باید استاد صبر و حوصله زیادی داشته و همواره علمی رفتار کند. میزان درک و  گیرندگی دانشجویان همیشه یکسان نیست و ممکن است برخی کمتر از دیگران باشد که در اینجا استاد باید با حوصله با آن­ها رفتار کند. یک استاد باید در رفتار، نظم، و حتی  لباس پوشیدن یک الگو برای دانشجویان باشد و  با  ایجاد انگیزه در دانشجویان در سلامت جامعه نقش داشته باشیم. در کلاس نباید داشته­های حقیقی خودمان را کتمان کنیم و نیز اگر چیزی را نمی­دانیم باید به آن اعتراف کنیم . پوشش استا باید شیک و نظیف بوده و همواره شاد باشد. امروزه ناامیدی میان دانشجویان زیاد شده که یک استاد باید به دانشجویان امید دهد.   حضرت علی (ع) می‏فرمایند بدترین مصیبت برای جوان نا امیدی است. در تدریس بهتر است از تشبیه و تمثیل استفاده کنیم هم چنان که  روش قرآن هم همین است و از تشبیه و تمثیل استفاده می­کند. باید به دانشجویان راهنمایی و مشاوره داده و مساله تشویق و تنبیه هردو مطرح باشند چنانچه در قرآن هم همین  گونه آمده است هم بشیر و هم نذیر ولی اول تشویق است و بعد تنبیه.

مساله مهم دیگر شناسایی نخبگان و تربیت آنها به گونه ای که آن­ها تا از کشور  بروند. همچنین باید ضمن تدریس از  تبیین  ارزش­ها و نیز توضیح و انتقال مفاهیم دینی به دانشجویان غافل نشویم. امروزه مفاهیمی مانند زکات توجه بیشتری لازم دارده چراکه اگر مردم حق فقرا را ندهند و به داد فقرا نرسیدند باید منتظر بلاهای بی­سابقه باشند. در دین اسلام نسبت به حقوق حیوانات نیز بسیار تاکید شده است مثلا در حدیث امده که اگر حاجی زودتر از بقیه کاروان به شهر رسید شهادتش را قبول نکنید چون حق حیوان خود را ادا نکرده و آن را دوانده است. و نیز در روایت داریم حیوان را جلوی بقیه حیوانات ذبح نکنیم. تفاوت رعایت حقوق حیوانات در غرب و در فرهنگ اسلامی این است که جهان­بینی ما توحیدی است ولی جهان­بینی غربی ها توحیدی نیست در حالیکه در جامعه امروز می بینیم که برای یک حیوان و آزار او چه ها که نمی کنند ولی  چه بر سر مردم میانمار می­آورند. مساله مهم دیگر در جامعه امروز مساله جنگ نرم است که که ما همه از کودک تا پیر گرفتار آن هستیم که از آن میتوان به فضای مجازی اشاره کرد که همه به نوعی درگیر آن هستند. هرچند فضای مجازی هم خوبی دارد و هم بدی اما باید مراقب باشیم که الان دشمن در پشت بام ما نیست بلکه در کف دست ماست.